Mandić Gligorije-Gligo

Biografija

Rođen je u porodici Vida Mandića. Osnovnu školu je završio u rodnom mestu, a nižu gimnaziju u Herceg Novom. Potom je 1928. godine upisao Mašinsku školu mornarice. Nakon završene mašinske škole, od 1931. do 1937. godine je bio na službi u Kraljevskoj jugoslovenskoj ratnoj mornarici u činu narednika. Za vrijeme službovanja, priključio se revolucionarnom radničkom pokretu i 1935. godine postao član tada ilegalne Komunističke partije Jugoslavije (KPJ). Septembra 1935. godine, zajedno sa svojim kolegama Leskovarom, Rojićem, Jevremovićem i Čavorom, formirao je ilegalnu partijsku ćeliju u Tivtu. U decembru iste godine su svi bili otkriveni i uhapšeni. Do avgusta 1937. godine nalazili su se u istražnim zatvorima u Šibeniku i Sarajevu, a na suđenju u Šibeniku su oslobođeni zbog nedostatka dokaza. I pored oslobađajuće presude, svi su bili otpušteni iz mornarice. Poslije napuštanja vojske, otišao je u Beograd u kojem je od 1937. do decembra 1940. godine radio kao mašinista. Tada je aktivno politički djelovao u Savezu mašinstva Jugoslavije, prvo kao član, a od septembra 1939. godine kao sekretar Saveza. U decembru 1940. godine bio je mobilisan u rezervu i upućen u Kumbor, u Boku Kotorsku, đe ga je zatekao početak Aprilskog rata, kao i kapitulacija Jugoslovenske vojske u aprilu 1941. godine. Nakon okupacije Jugoslavije izbjegao je zarobljavanje i vratio se u rodni kraj i odmah uključio u rad partijske organizacije u Herceg Novom. Juna 1941. godine, kada je formiran Mjesni komitet KPJ za Herceg Novi, ušao je u njegov sastav i dobio zaduženje za vojni sektor. U sklopu priprema za ustanak, on je radio na prikupljanju i sakrivanju oružja, formiranju gerilskih odreda, njihovoj vojno-političkoj pripremi i dr. U toku Trinaestojulskog ustanka, bio je imenovan za političkog komesara Primorske čete. Kada je, u novembru 1941. godine, formiran Orjenski partizanski bataljon, koji se nalazio u sastavu Nikšićkog partizankog odreda, određen je za zamjenika komandanta. Poslije bitke na Ceroviku, 7. decembra 1941. godine, kada je teško ranjen komandant Orjenskog bataljona Mirko Matković, kao njegov zamjenik preuzeo je komandu nad ovim bataljonom. Marta 1942. godine je prebačen na područje Kolašina, đe je preuzeo dužnost komandanta Prvog udarnog crnogorskog bataljona, čiji je zadatak bio borba protiv četnika na ovom području. Sa ovom jedinicom vodio je višemjesečne borbe, tada najteže u Crnoj Gori. Potom je kratko vreme vršio dužnost komandanta Komskog partizanskog odreda. Prilikom formiranja 5. proleterske crnogorske udarne brigade, 12. juna 1942. godine bio je određen za komandanta njenog 2. bataljona, a u jesen iste godine za zamjenika komandanta brigade Save Kovačevića. Krajem decembra 1942. godine, odlukom Vrhovnog štaba NOV i POJ, bio je imenovan za komandanta 1. dalmatinske udarne brigade. Ovom brigadom je komandovao u borbama u centralnoj Bosni, kao i tokom IV i V neprijateljske ofanzive, na Neretvi i Sutjesci. Njegova brigada se istakla u oslobađanju Prozora, u protivudaru kod Gornjeg Vakufa, kao i u borbama na Durmitoru i Sutjesci. Poslije V neprijateljske ofanzive i prodora partizanskih snaga u istočnu Bosnu, jula 1943. godine formirana je 17. istočnobosanska udarna divizija, za čijeg je komandanta odlukom Vrhovnog štaba bio postavljen Gligo Mandić. U toku 1943. i 1944. godine, divizija je učestvovala u borbama na teritoriji istočne Bosne i Sandžaka, kao i u Crnoj Gori i Srbiji. Naročito teške borbe vodila je u jesen i zimu 1943/44. u istočnoj Bosni, u Andrijevičkoj operaciji 1944, i u operacijama za oslobođenje Srbije. U tom periodu pored niza manjih naselja jedinice ove divizije su u Bosni i Hercegovini učestvovale u oslobođenju Bijeljine, Gradačaca, Modriče, Tuzle, Vareša, Sokolca, Čajniča, a u Srbiji su učestvovale u oslobođenju Brusa, Aleksandrovca, Gornjeg Milanovca, Kragujevca, Čačka, Užica i Kosjerića. Januara 1945. godine, postavljen je za komandanta 12. vojvođanskog korpusa. Nakon oslobođenja Jugoslavije nastavio je profesionalnu vojnu karijeru u Jugoslovenskoj narodnoj armiji. Do septembra 1945. godine se nalazio na dužnosti komandanta Jugoslovenskog okupacionog korpusa, u južnoj Austriji. Od septembra 1945. do aprila 1947. godine bio je na dužnosti komandanta Obalske odbrane i pomoćnika komandanta Jugoslovenske ratne mornarice. Od aprila 1947. do jula 1948. godine bio je na školovanju u Sovjetskom Savezu, u Moskvi je završio taktiku na Višoj vojnoj akademiji „Vorošilov“. Završio je i Višu vojnu akademiju JNA. Poslije povratka u zemlju, bio je postavljen za načelnika štaba Korpusa narodne odbrane Jugoslavije (KNOJ). Od decembra 1948. do oktobra 1949. godine bio je komandant 4. armije JA, a potom je ponovo prešao u Korpus narodne odbrane Jugoslavije (KNOJ). Od oktobra 1949. do septembra 1950. godine bio je zamjenik komandanta KNOJa Jovana Vukotića, a nakon toga i komandant ovog korpusa. Bio je general-potpukovnik.